Eda Derhemi: Nga rrënjët shqiptare në lidershipin global të emigracionit

Pak profesionistë arrijnë të ndërtojnë një karrierë që kombinon suksesin në nivelet më të larta të botës korporative me një ndikim të drejtpërdrejtë në jetën e mijëra njerëzve. Eda Derhemi është një prej tyre. Si Partnere në Fragomen, lideri global në shërbimet e emigracionit, ajo këshillon kompani ndërkombëtare, sipërmarrës dhe profesionistë në një nga fushat më dinamike të ekonomisë globale.

Me rrënjë shqiptare dhe një histori personale emigrimi, Eda sjell në profesionin e saj jo vetëm ekspertizë ligjore, por edhe një kuptim të thellë të sfidave dhe mundësive që shoqërojnë ndërtimin e një jete të re. Në këtë intervistë për Va-Spas, ajo flet për rrugëtimin e saj drejt partneritetit, rolin e mentorëve, vlerat që e kanë udhëhequr dhe këshillat që u jep profesionistëve të rinj që synojnë të lënë gjurmë në karrierën e tyre.

Eda ofron këshillim strategjik ligjor për një gamë të gjerë klientësh, nga individë deri te kompani të listuara në Fortune 500, në sektorë të ndryshëm si inteligjenca artificiale (AI), reklama, marketingu dhe komunikimi, bankat, bioteknologjia, tregtia elektronike, fintech, shërbimet financiare, artet pamore dhe skenike, industria ushqimore dhe e pijeve, ushqyerja, sigurimet, shërbimet e internetit, sektori ligjor, kërkimi dhe prodhimi i burimeve natyrore, tregtia me pakicë, robotika dhe teknologjia.

Cili ka qenë faktori përcaktues pas suksesit tuaj?

Nëse do ta përmbledhja në një faktor të vetëm, ai do të ishte qëndrueshmëria e shoqëruar me aftësinë për t’u përshtatur. Talenti dhe arsimi kanë rëndësi, por aftësia për t’u përshtatur me mjedise të reja, për të mësuar shpejt dhe për të ruajtur qetësinë përballë pasigurisë është ajo që më ka ndihmuar të ndërtoj një sukses afatgjatë. Kur familja ime u shpërngul nga Tirana në Nju Jork në vitin 1997, pashë prindërit e mi të përballeshin me një kulturë, gjuhë dhe sistem krejtësisht të ri.

Ashtu si shumë familje emigrante, ata u përballën me sfida me vendosmëri, dinjitet dhe njohuri të kufizuara të gjuhës angleze. Kjo përvojë më mësoi se këmbëngulja është e paçmueshme. Duke parë pas, çdo arritje domethënëse në karrierën time, përfshirë edhe pozicionin si Partnere në Fragomen, lideri botëror në shërbimet e emigracionit, ka qenë rezultat i përpjekjeve të vazhdueshme ndër vite. Puna e palodhur shpërblehet, edhe pse jo gjithmonë sipas afateve që pret.

Kush ka pasur ndikimin më të madh në karrierën tuaj dhe si ndikoi në zhvillimin tuaj profesional?

Përveç mbështetjes së jashtëzakonshme të familjes sime, ndikimin më të madh e kanë pasur mentorët dhe drejtuesit që panë potencial tek unë përpara se ta shihja vetë. Ata më inkurajuan të mendoja më gjerë, më sfiduan të dilja nga zona ime e rehatisë dhe më hapën dyer drejt mundësive që më ndihmuan të rritesha profesionalisht dhe personalisht.

Udhëzimi i tyre më mësoi se suksesi rrallë arrihet vetëm dhe se investimi te të tjerët është një nga mënyrat më kuptimplota për të krijuar ndikim afatgjatë. Mbështetja që kam marrë gjatë gjithë karrierës sime ka formësuar rrugëtimin tim profesional dhe ka forcuar angazhimin tim për të mentoruar dhe zhvilluar të tjerët.

Si ndikoi rritja në një familje shqiptare në qëllimet dhe aspiratat tuaja?

Të rritesh në një familje shqiptare në Nju Jork më rrënjosi një respekt të thellë për arsimin, disiplinën dhe punën e palodhur. Prindërit e mi sakrifikuan shumë për të krijuar mundësi për familjen tonë dhe ndjenja e përgjegjësisë për t’i bërë krenarë ka qëndruar gjithmonë me mua.

Mësova herët se suksesi nuk i jepet askujt; ai fitohet përmes qëndrueshmërisë, përgatitjes dhe, ndonjëherë, edhe pak fatit. Duke parë familjen time të ndërtonte një jetë të re, u formësua ambicia ime dhe fitova një vlerësim të veçantë për mundësitë që nuk i kam marrë kurrë si të mirëqena.

Çfarë ju motivoi të specializoheshit në ligjin e emigracionit të biznesit?

Emigracioni i biznesit qëndron në kryqëzimin mes ligjit, lëvizshmërisë globale dhe strategjisë së biznesit, gjë që më tërhoqi menjëherë. Kjo fushë është sfiduese intelektualisht, në zhvillim të vazhdueshëm dhe e lidhur ngushtë me ekonominë globale.

Më motivoi gjithashtu edhe rrugëtimi im personal si emigrante. Duke u zhvendosur në Shtetet e Bashkuara, e kuptoj nga afër ndikimin transformues që lëvizshmëria globale mund të ketë në të ardhmen e një individi. Sot kam privilegjin të ndihmoj kompanitë të aksesojnë talente globale dhe individët të ndjekin mundësi që mund t’u ndryshojnë jetën. Ky kombinim mes punës strategjike dhe ndikimit njerëzor vazhdon të më motivojë.

Çfarë duhet të “çmësohet” dhe të mësohet sërish kur nis jetën në një vend të ri?

Isha ende e re kur u transferova në SHBA, por vitet e mia formuese i kisha kaluar në sistemin arsimor shqiptar. Të zhvendosesh në një vend të ri do të thotë të mësosh si funksionon një sistem i tërë, nga pritshmëritë arsimore dhe normat e punës deri te mënyrat e komunikimit dhe nuancat kulturore.

Në të njëjtën kohë, shpesh duhet të heqësh dorë nga supozimet mbi mënyrën se si “duhet” të bëhen gjërat. Një nga mësimet më të rëndësishme që mora herët ishte vlera e përulësisë dhe e mendjes së hapur, duke pranuar se ka shumë mënyra për t’iu qasur të njëjtës situatë. Përshtatja, duke mbetur njëkohësisht e lidhur me rrënjët e mia shqiptare, u bë një nga pikat e mia më të forta.

A jeni ndjerë ndonjëherë e pasigurt për të ardhmen? Si e menaxhuat këtë?

Absolutisht. Pasiguria është pjesë e jetës dhe shpesh është edhe më e theksuar në përvojën e emigrantit. Të jetosh në një qytet kaq të madh dhe konkurrues si Nju Jorku mund të jetë herë pas here sfiduese. E menaxhova pasigurinë duke u fokusuar te ato gjëra që mund t’i kontrolloja: arsimin, përgatitjen dhe etikën e punës.

Gjithashtu, pata fatin të kem mbështetjen e palëkundur të familjes sime. Ata mund të mos e dinin gjithmonë rrugën e saktë përpara, por më inkurajuan vazhdimisht të ndiqja objektivat e mia. Edhe mentorët e mrekullueshëm që më mbështetën dhe festuan sukseset e mia ishin një forcë e qëndrueshme në periudhat sfiduese.

Si u dalluat në një sektor ligjor kaq konkurrues?

U fokusova në ndërtimin e ekspertizës, ofrimin e një pune cilësore në mënyrë të vazhdueshme dhe krijimin e marrëdhënieve të forta profesionale. Në një fushë konkurruese, besueshmëria fitohet përmes çdo ndërveprimi. Klientët dhe kolegët mësojnë se për çfarë mund të mbështeten tek ju dhe, me kalimin e kohës, besimi bëhet një nga asetet më të vlefshme. Nuk ka rrugë të shkurtra; suksesi vjen nga paraqitja e vazhdueshme, zgjidhja e problemeve dhe krijimi i vlerës ndër vite.

Cilat hapa ndërmorët në fillimet e karrierës suaj?

Investova shumë në të mësuar. Kërkova detyra sfiduese, bëja pyetje dhe i kushtoja vëmendje detajeve. Doja të kuptoja jo vetëm çfarë vendimesh merreshin, por edhe pse merreshin ato. Në fillim të karrierës, çdo përvojë është një mundësi për të ndërtuar ekspertizë. Duke parë pas, ato vite mësimi intensiv krijuan bazën për gjithçka që pasoi.

Si ka ndikuar të qenit emigrante në punën tuaj?

Të qenit emigrante më ka dhënë perspektivë dhe empati, të cilat i sjell çdo ditë në praktikën time profesionale. E kuptoj pasigurinë, shpresën dhe rëndësinë e madhe që mbart çdo proces emigracioni. Edhe pse rrugëtimi i secilit klient është unik, përvoja ime personale më ndihmon të kuptoj më mirë sfidat praktike dhe emocionale me të cilat ata përballen.

Çfarë kërkohet për të arritur partneritetin në një firmë?

Të bëhesh partnere kërkon përsosmëri të vazhdueshme, lidership dhe përkushtim për të ndihmuar të tjerët të kenë sukses. Partneriteti nuk është rezultat i një viti të suksesshëm apo i një arritjeje të vetme, por kulmi i viteve të tëra me rezultate konkrete, ndërtim besimi, zhvillim marrëdhëniesh dhe kontribut në rritjen e firmës. Të bëhesha Partnere në Fragomen ishte një nga momentet më krenare të karrierës sime, sepse pasqyronte vite pune, këmbënguljeje dhe investimi te klientët dhe kolegët.

Çfarë e përcakton një lider të jashtëzakonshëm në këtë industri?

Liderët e jashtëzakonshëm kombinojnë ekspertizën me integritetin, qartësinë dhe empatinë. Ata marrin vendime të vështira kur është e nevojshme, komunikojnë me transparencë dhe qëndrojnë të qetë nën presion. Mbi të gjitha, investojnë në zhvillimin e të tjerëve. Lidershipi ka të bëjë me krijimin e mundësive për njerëzit dhe ndërtimin e ekipeve që mund të lulëzojnë edhe përtej kontributit të çdo individi.

Si i ndërtoni marrëdhëniet profesionale?

Marrëdhëniet profesionale ndërtohen mbi besimin, qëndrueshmërinë dhe respektin e ndërsjellë. Transaksionet janë të përkohshme, por marrëdhëniet zgjasin. Disa nga mundësitë më domethënëse në karrierën time kanë ardhur nga marrëdhënie të ndërtuara ndër vite. Investimi te njerëzit, ruajtja e kredibilitetit dhe përmbushja e angazhimeve krijojnë një bazë të fortë që përfiton të gjithë.

Si arrini të ruani fokusin dhe ekuilibrin mes punës dhe familjes?

Unë preferoj të flas për harmoni mes jetës dhe punës, më shumë sesa për ekuilibër. Kur e shijon vërtet atë që bën, këto dy dimensione nuk janë gjithmonë në kundërshtim me njëri-tjetrin. Sigurisht, jo çdo ditë është e përkryer, por me kalimin e kohës krijon një ritëm që të lejon të jesh plotësisht e pranishme si në aspektin profesional ashtu edhe në atë personal. Familja më jep perspektivë, stabilitet dhe ndjenjë qëllimi, duke më bërë më efektive edhe në punë.

A e shihni punën tuaj si pjesë të një misioni më të madh?

Absolutisht. Përtej praktikës ligjore, e shoh punën time si një mënyrë për të krijuar mundësi për individët dhe organizatat. Shtetet e Bashkuara kanë përfituar jashtëzakonisht nga kontributi i emigrantëve, përfshirë sipërmarrësit që kanë themeluar kompani, kanë krijuar vende pune dhe kanë nxitur inovacionin. Përmes punës sime, kam privilegjin të ndihmoj organizatat të aksesojnë talente globale dhe individët të ndjekin mundësi që mund t’u ndryshojnë jetën. Edhe pse roli im në këto histori është i vogël, është jashtëzakonisht shpërblyese të kontribuoj në rezultate që lënë ndikim afatgjatë te njerëzit, bizneset dhe komunitetet.

Çfarë mesazhi keni për profesionistët e rinj, veçanërisht për emigrantët?

Jini të duruar me procesin, por mbani standarde të larta për veten. Investoni vazhdimisht në aftësitë tuaja, qëndroni të adaptueshëm dhe mos e nënvlerësoni kurrë fuqinë e këmbënguljes. Do të ketë momente kur progresi do të duket i ngadaltë ose i padukshëm, por rritja shpesh ndodh nën sipërfaqe shumë kohë përpara se rezultatet të bëhen të dukshme.

Përpjekja që investoni në punë, përgatitje dhe zhvillim shumëfishohet me kalimin e kohës dhe mund t’ju hapë dyer që nuk i kishit imagjinuar kurrë. Po aq e rëndësishme është të gjeni mentorë të shkëlqyer, njerëz që do të besojnë tek ju, do të mbështesin potencialin tuaj dhe do t’ju ndihmojnë kur të shfaqen mundësitë. Udhëzimi, perspektiva dhe inkurajimi i tyre mund të jenë të paçmueshme gjatë gjithë karrierës suaj./ Intervistoi Alvina Zanaj, Vaspas