Shqipëria synon të vendosë rregulla të reja për sigurinë kibernetike të produkteve me elementë digjitalë që tregtohen në vend. Përmes një projektligji të ri, parashikohet krijimi i një kuadri ligjor të unifikuar, i cili përcakton kërkesat që duhet të përmbushin këto produkte që në fazën e projektimit, zhvillimit dhe prodhimit, si dhe përgjegjësitë e operatorëve ekonomikë gjatë gjithë ciklit të tyre jetësor. Projektligji parashikon detyrime të posaçme për prodhuesit, importuesit, shpërndarësit dhe përfaqësuesit e autorizuar. Prodhuesit do të duhet të kryejnë vlerësimin e risqeve të sigurisë kibernetike dhe të marrin masa për trajtimin e dobësive të mundshme të produkteve, ndërsa importuesit dhe shpërndarësit do të kenë përgjegjësi për verifikimin e përputhshmërisë me kërkesat ligjore dhe marrjen e masave korrigjuese në rast shkeljesh.
Një tjetër element i rëndësishëm është klasifikimi i produkteve me elementë digjitalë në kategori të rëndësishme dhe kritike, në varësi të funksionalitetit dhe nivelit të riskut kibernetik. Për produktet kritike parashikohen procedura më të rrepta të vlerësimit të konformitetit, përfshirë certifikimin sipas skemave kombëtare ose evropiane të sigurisë kibernetike. Projektligji përcakton gjithashtu rregulla për raportimin e vulnerabiliteteve, incidenteve që ndikojnë në sigurinë e produkteve dhe incidenteve të shmangura. Për këtë qëllim parashikohet krijimi i një platforme të vetme raportimi, ku rol të rëndësishëm do të ketë edhe CSIRT-i Kombëtar. Në kuadër të garantimit të standardeve të sigurisë, produktet do t’i nënshtrohen procedurave të vlerësimit të konformitetit, ndërsa parashikohet edhe vendosja e markimit CE për produktet që përmbushin kërkesat përkatëse. Autoritetet përgjegjëse do të kenë kompetenca për mbikëqyrjen e tregut, kontrollin e dokumentacionit dhe marrjen e masave ndaj produkteve që paraqesin rrezik të konsiderueshëm për sigurinë kibernetike.
Projektligji përfshin edhe dispozita për mikrondërmarrjet, ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, si dhe startup-et, me synimin për t’i mbështetur në përmbushjen e kërkesave të reja. Gjithashtu, përcaktohen detyrime të posaçme për mirëmbajtësit e softuerëve të lirë dhe me burim të hapur. Zbatimi i kuadrit të ri pritet të kërkojë investime shtesë, veçanërisht për forcimin e kapaciteteve institucionale dhe teknike, angazhimin e specialistëve, sigurimin e sistemeve teknologjike dhe trajnimin e strukturave përgjegjëse. Edhe për operatorët ekonomikë, përshtatja me kërkesat e reja mund të sjellë kosto për testimin, dokumentimin, mirëmbajtjen dhe certifikimin e produkteve. Sipas relacionit shpjegues, në këtë fazë nuk është përcaktuar një vlerë konkrete për koston financiare që do të ketë zbatimi i projektligjit për buxhetin e shtetit. Përllogaritja pritet të kryhet nga institucionet përgjegjëse, në varësi të kapaciteteve dhe nevojave për zbatimin e plotë të tij.







